Vana Teklifinde Garanti ve Yedek Parça Şartları Nasıl Olmalı?

Terim uyarısı: buradaki "garanti" ne anlama geliyor

Bu yazı, endüstriyel vana tedarikinde teklife yazılan garanti ve yedek parça şartlarını anlatıyor. Konu bir finans kuruluşunun teminatı, bir tüketici ürününün değişim hakkı ya da bir otomotiv bakım paketi değil. Burada garanti, bir proses ekipmanının sahada belirli bir süre ve belirli koşullarda çalışmasına dair yazılı taahhüt anlamında kullanılıyor.

Bu ayrımı baştan yapmak gerekiyor, çünkü aynı kelime bambaşka alanlarda bambaşka anlamlar taşıyor ve teknik bir teklifte hangi anlamda kullanıldığı sözleşmeye yazılmadığında taraflar farklı şeyler anlıyor.

Kısa cevap

Bir vana teklifindeki garanti ve yedek parça bölümü, sekiz maddenin hepsini yazılı olarak içermeli.

Bu sekiz maddeden beşi genellikle tekliflerde yer almıyor. En sık eksik olanlar dördüncü, altıncı ve yedinci maddeler.

Garanti şartları

1. Başlangıç anı

Garanti süresinin ne zaman başladığı, süresinin kendisinden daha çok tartışma üretiyor.

Üç olası başlangıç var:

Sevkiyat tarihi. Tedarikçi açısından en net an. Alıcı açısından en zayıf seçenek; çünkü depoda bekleyen bir vana garanti süresini tüketiyor.

Sahaya teslim tarihi. Ara çözüm. Nakliye süresini alıcı lehine dışarıda bırakıyor.

Devreye alma tarihi. Alıcı açısından en doğru an, çünkü ekipman çalışmaya o gün başlıyor. Tedarikçi açısından risk, devreye almanın süresiz ertelenebilmesi.

Yaygın çözüm ikisini birleştirmek: devreye alma tarihinden itibaren, sevkiyattan itibaren belirli bir süreyi geçmemek kaydıyla. Teklifte bu cümlenin bulunması gerekiyor.

2. Süre ve kapsam ayrımı

Tek bir süre, tek bir kapsam anlamına gelmiyor.

Gövde ve basınç taşıyan parçalar. Vananın yapısal bütünlüğü. Genelde en uzun süreli kapsam.

İç parçalar. Mil, klape, disk, yatak. Çalışma koşuluna doğrudan bağlı olduğu için kapsamı ayrı tanımlanıyor.

Sızdırmazlık elemanları. Salmastra, conta, körük. Bunlar sarf ve aşınma karakterinde; kapsam dahilinde olup olmadıkları mutlaka yazılmalı.

Aktüatör ve yardımcı ekipman. Farklı bir üreticiden geliyorsa garanti kapsamı ve süresi de farklı olabiliyor. Vana ile aktüatörün garantisinin aynı olduğunu varsaymak sık yapılan bir hata.

Teklifte tek bir süre yazılıysa sorulacak soru şu: bu süre bu dört gruba da aynı biçimde mi uygulanıyor?

3. Kapsam dışı durumlar

Garanti tartışmalarının neredeyse tamamı bu bölümün eksikliğinden çıkıyor.

Kapsam dışı durumların teklifte açıkça sayılması gerekiyor:

Belirtilen çalışma koşulları dışında kullanım. Vana belirli basınç, sıcaklık ve akışkan için seçiliyor. Bu koşulların dışına çıkıldığında garanti geçerliliğini yitiriyor. Bu yüzden sipariş aşamasında çalışma koşullarının yazılı olarak bildirilmesi, alıcının da lehine.

Uygun olmayan montaj. Hatlardan gelen zorlama, yanlış montaj yönü, desteklenmemiş boru ağırlığı.

Akışkan uyumsuzluğu. Gövde ve iç parça malzemesinin akışkanla uyumu, seçim aşamasında belirlenen bir şart.

Katı parçacık ve erozyon. Hatta filtre bulunmaması kaynaklı hasar.

Yetkisiz müdahale. Vananın tedarikçi dışında sökülmesi ve parça değiştirilmesi.

Normal aşınma. Sarf parçaların ömrünü tamamlaması bir arıza değil.

Son madde en kritik olanı: hangi parçaların sarf sayıldığı listelenmeli. Listelenmediğinde her arıza bir tartışma konusu oluyor.

4. Yükümlülüğün biçimi

Garanti kapsamına giren bir durumda tedarikçinin ne yapacağı üç farklı şey olabilir.

Parça gönderimi. Tedarikçi parçayı gönderiyor, montaj alıcıda.

Ünite değişimi. Vananın tamamı değiştiriliyor.

Saha müdahalesi. Tedarikçi ekibi sahaya geliyor.

Üçü farklı sonuçlar üretiyor. Hangisinin uygulanacağını tedarikçinin tek taraflı seçip seçemeyeceği teklifte belirtilmeli.

5. Müdahale süresi

Garanti süresi kadar önemli ve tekliflerde neredeyse hiç bulunmayan madde.

Bildirime yanıt süresi. Arıza bildirimi sonrası tedarikçinin dönüş süresi.

Teşhis süresi. Sorunun kapsam dahilinde olup olmadığının belirlenmesi.

Çözüm süresi. Parça gönderimi ya da saha müdahalesinin gerçekleşme süresi.

Bu üçü yazılmadığında garanti süresinin uzunluğu anlamsızlaşıyor: beş yıllık garanti, müdahalenin ne zaman geleceği belli değilse, duruş süresini kısaltmıyor.

Yedek parça şartları

6. Bulunabilirlik taahhüdü

Vananın ömrü on yılları buluyor. Yedek parça taahhüdü bu ömre göre yazılmalı.

Ürün ömrü boyunca bulunabilirlik. Üretim durdurulsa bile parçanın belirli bir süre temin edilebileceği taahhüdü.

Üretimden kaldırma bildirimi. Bir ürün grubu üretimden kalkacaksa önceden bildirim ve son sipariş imkânı.

Temin süresi. Kritik parçalar ve standart parçalar için ayrı ayrı belirtilmiş süre.

Kritik parça listesi. Duruşa yol açacak parçaların önceden belirlenmesi ve sahada bulundurulması.

Tedarikçiye sorulacak soru: hangi parçaları stokta tutuyorsunuz ve hangileri sipariş üzerine üretiliyor?

7. Revizyon kiti içeriği

Endüstriyel vanalarda bakım, tek tek parça değişiminden çok kit değişimiyle yapılıyor.

Kitin içeriği teklifte yazılı olmalı:

Sızdırmazlık elemanları. Salmastra, conta ve varsa körük.

Yatak ve burçlar.

Bağlantı elemanları. Cıvata ve somunların tekrar kullanılıp kullanılmayacağı.

Montaj talimatı. Kitin nasıl uygulanacağı.

Sıkma değerleri. Cıvata sıkma sırası ve değerleri. Bu bilgi olmadan doğru montaj mümkün değil ve en sık atlanan kalem bu.

8. Orijinal parça tanımı ve izlenebilirlik

"Orijinal yedek parça" ifadesi teklifte tek başına yetersiz.

Tanım yapılmalı. Orijinal parça, üreticinin kendi ürettiği ya da onayladığı parça anlamına geliyor. Onaylı tedarikçiden gelen parçanın kapsam içinde olup olmadığı yazılmalı.

Malzeme belgesi. Basınç taşıyan parçalar için malzeme belgesi talep edilmeli.

Parça numarası. Her parçanın kendi tanım numarası olmalı; "conta" bir parça tanımı değil.

Kesit resmi. Vananın parça listeli kesit resmi, yedek parça siparişinin temeli. Teklif ekinde istenmeli.

Değişim kaydı. Değiştirilen parçanın hangi vanada, hangi tarihte kullanıldığının kaydı.

Valftek'in endüstriyel vana bakım ve revizyon hizmeti kapsamında orijinal yedek parça kullanımı tanımlanıyor; kapsam bakım ve revizyon hizmeti sayfasında anlatılıyor.

Teklif değerlendirme listesi

Gelen teklifte aşağıdakilerin hepsi yazılı mı:

• Garanti başlangıç anı ve hangi olaya bağlandığı
• Gövde, iç parçalar, sızdırmazlık elemanları ve aktüatör için ayrı süreler
• Kapsam dışı durumların listesi
• Sarf ve aşınma parçalarının listesi
• Yükümlülüğün biçimi ve seçimin kimde olduğu
• Bildirime yanıt, teşhis ve çözüm süreleri
• Yedek parça bulunabilirlik taahhüdü ve süresi
• Üretimden kaldırma bildirimi ve son sipariş imkânı
• Kritik parça listesi ve temin süreleri
• Revizyon kiti içeriği ve sıkma değerleri
• Orijinal parça tanımı
• Parça listeli kesit resmi
• Malzeme belgesi taahhüdü

On üç maddeden sekizi ve üzeri yazılıysa teklif değerlendirilebilir durumda. Altının altındaysa teklif teknik olarak eksiktir ve tamamlanması istenmelidir.

Teknik veri ile garantinin ilişkisi

Garanti şartlarının uygulanabilir olması, ürünün teknik verisinin net olmasına bağlı. Çalışma aralığı belirsiz bir ürün için kapsam tartışması kaçınılmaz.

Örnek olarak metal körüklü glob vanalarda çalışma aralığı DN15-250 ölçü aralığında, PN16, PN25 ve PN40 basınç sınıflarında ve -20 ile +400 santigrat derece sıcaklık aralığında tanımlanıyor; ürün MSS SP-117, TS EN 13789, basınçlı ekipman direktifi ve TA-Luft gerekliliklerine göre tanımlanmış durumda. Standart glob vanalarda aralık DN15-250, PN16 ve PN25, -20 ile +350 santigrat derece; pistonlu vanalarda DN15-200, PN16, PN40 ve PN63, -29 ile +400 santigrat derece.

Bu değerlerin teklifte yer alması, garanti kapsamının sınırını da çizmiş oluyor: taahhüt, bu aralıkların içinde geçerli.

Ürün grupları ve teknik aralıklar glob vanalar kategori sayfasında ve ürün sayfalarında yer alıyor.

Sık sorulan sorular

Vana teklifinde garanti şartları nasıl olmalı?

Sekiz maddeyi yazılı olarak içermeli: başlangıç anı, süre ve kapsam ayrımı, kapsam dışı durumlar, yükümlülüğün biçimi, müdahale süresi, yedek parça bulunabilirliği, revizyon kiti içeriği ve orijinal parça tanımı.

Garanti süresi ne zaman başlamalı?

En doğrusu devreye alma tarihi, çünkü ekipman o gün çalışmaya başlıyor. Yaygın çözüm iki tarihi birleştirmek: devreye almadan itibaren, sevkiyattan itibaren belirli bir süreyi geçmemek kaydıyla.

Vananın tamamı aynı garanti süresine mi tabi?

Genelde değil. Gövde ve basınç taşıyan parçalar, iç parçalar, sızdırmazlık elemanları ve aktüatör farklı kapsamlarda olabiliyor. Teklifte tek bir süre yazılıysa bunun dört gruba da aynı biçimde uygulanıp uygulanmadığı sorulmalı.

Salmastra ve conta garanti kapsamında mı?

Bunlar sarf ve aşınma karakterinde parçalar; kapsam dahilinde olup olmadıkları açıkça yazılmalı. Yazılmadığında her arıza bir tartışma konusuna dönüşüyor.

Garantiyi hangi durumlar geçersiz kılıyor?

Belirtilen basınç, sıcaklık ve akışkan koşulları dışında kullanım, uygun olmayan montaj, akışkan uyumsuzluğu, filtre bulunmamasından kaynaklanan erozyon, yetkisiz müdahale ve normal aşınma.

Müdahale süresi neden garanti süresi kadar önemli?

Uzun bir garanti süresi, müdahalenin ne zaman geleceği belli değilse duruş süresini kısaltmıyor. Bildirime yanıt, teşhis ve çözüm süreleri ayrı ayrı yazılmalı.

Yedek parça taahhüdü nasıl yazılmalı?

Ürün ömrü boyunca bulunabilirlik, üretimden kaldırma durumunda önceden bildirim ve son sipariş imkânı, kritik ve standart parçalar için ayrı temin süreleri.

Kritik parça listesi ne işe yarıyor?

Duruşa yol açacak parçaların önceden belirlenip sahada bulundurulmasını sağlıyor. Bu liste olmadan yedek parça stoku tahmine dayanıyor.

Revizyon kitinde ne olmalı?

Sızdırmazlık elemanları, yatak ve burçlar, bağlantı elemanlarının tekrar kullanılıp kullanılmayacağı bilgisi, montaj talimatı ve cıvata sıkma sırası ile değerleri. Son madde en sık atlanan kalem.

"Orijinal yedek parça" ifadesi yeterli mi?

Yeterli değil. Onaylı tedarikçiden gelen parçanın kapsam içinde olup olmadığı, parça numarası sistemi ve basınç taşıyan parçalar için malzeme belgesi ayrıca tanımlanmalı.

Kesit resmi neden isteniyor?

Parça listeli kesit resmi, yedek parça siparişinin temeli. Resim olmadan hangi parçanın istendiğini tanımlamak mümkün olmuyor.

Aktüatörün garantisi vanayla aynı mı?

Aynı olmak zorunda değil. Aktüatör farklı bir üreticiden geliyorsa garanti kapsamı ve süresi de farklı olabiliyor; teklifte ayrıca belirtilmeli.

Teklifte teknik veri aralıkları neden garantiyle ilgili?

Garanti, ürünün tanımlı çalışma aralığı içinde geçerli. Ölçü, basınç sınıfı ve sıcaklık aralığı teklifte yazılı değilse kapsamın sınırı da belirsiz kalıyor.

---

Vana tedarikinde garanti, sözleşmenin sonuna eklenen bir paragraf değil, teklifin teknik bir bölümü. Başlangıç anının bir olaya bağlanması, kapsamın parça gruplarına göre ayrılması, kapsam dışı durumların ve sarf parçaların listelenmesi, müdahale sürelerinin yazılması ve yedek parça bulunabilirliğinin taahhüt edilmesi; bu beşi olmadan garanti süresinin uzunluğu tek başına bir anlam taşımıyor. Valftek'in ürün gruplarını, teknik aralıklarını ve bakım revizyon hizmeti kapsamını valftek.com üzerinden inceleyebilirsiniz.